Οι πολιτικοί της Β-Ε πρέπει να αλλάξουν τη νοοτροπία τους

Οι πολιτικοί της Β-Ε πρέπει να αλλάξουν τη νοοτροπία τους
Το διάσημο ερώτημα από την ταινία "No Man's Land" (του Βόσνιου σκηνοθέτη Danis Tanović) "Ποιος ξεκίνησε τον πόλεμο;" που θέτουν δύο στρατιώτες από διαφορετικές πλευρές που παγιδεύτηκαν σε μία τάφρο που περιβάλλεται από νάρκες κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Β-Ε, ανάλογα με το ποιος έχει στην κατοχή του το όπλο, δυστυχώς παραμένει αναπάντητο.

Πάνω από δύο δεκαετίες μετά την ρήψη της τελευταίας σφαίρας στην αιματηρή σύγκρουση του 1992-1995, πολλοί στη Β-Ε εξακολουθούν να μην θεωρούν την παρούσα κατάσταση ως ειρήνη, αλλά ως «απουσία πολέμου». Οι πολιτικές διαιρέσεις στη χώρα είναι τόσο βαθιές που φαίνεται ότι δεν υπάρχει πολιτικός πρόθυμος να κάνει κάτι για να μαλακώσει την κατάσταση και να ξεκινήσει μια ευρείας κλίμακας διαπραγματεύσεων για το κρατικό μέλλον. Όλες οι πλευρές (εθνικά κόμματα) φοβούνται περισσότερο να χάσουν κάτι παρά να προσπαθήσουν να δράσουν προς όφελος του έθνους που ανήκουν. Το τελευταίο παράδειγμα μιας τέτοιας κατάστασης προήλθε από τον αρχηγό του κόμματος της Δημοκρατικής Δράσης (Βόσνιοι), Bakir Izetbegović, ο οποίος σε πρόσφατη συνέντευξή του δήλωσε ότι η προϋπόθεση για την απόσυρση της πρότασης για την αλλαγή του ονόματος της Δημοκρατίας Σέρπσκα στο Συνταγματικό Δικαστήριο της Β-Ε, είναι ο ηγέτης της Σερβικής Συμμαχίας των Ανεξάρτητων Σοσιαλδημοκρατών (SNSD) και ο Πρόεδρος της Προεδρίας της Β-Ε, Milorad Dodik, να ξεμπλοκάρει τη διαδικασία της προσέγγιση του κράτους στο ΝΑΤΟ και να συμφωνήσει με την ενεργοποίηση του MAP (Σχέδιο Δράσης για την Είσοδο στη Συμμαχία).

"Αν ο Milorad Dodik αλλάξει γνώμη και αρχίσει να σέβεται το Σύνταγμα της χώρας και τους νόμους της, συμπεριλαμβανομένης της απόφασης που είχε υιοθετηθεί προηγουμένως σχετικά με την πορεία της Β-Ε προς το ΝΑΤΟ, θα αποσύρουμε την πρόταση για το όνομα της Δημοκρατίας Σέρπσκα", δήλωσε ο Izetbegović.

Σύμφωνα με τους αναλυτές της Δημοκρατίας Σέρπσκα, η δήλωση αυτή επιβεβαιώνει ότι η πρωτοβουλία της Βοσνίας να αλλάξει το όνομα της οντότητας είναι απλώς ένα όπλο που χρησιμοποιείται για την προώθηση των συμφερόντων της, όπως στην περίπτωση της ένταξης στο ΝΑΤΟ. Σημαίνει επίσης ότι, αν ο Dodik συμμορφωθεί με την ενεργοποίηση του MAP, αυτή η απειλή αλλαγής ονόματος μπορεί, και θα χρησιμοποιηθεί, πολλές φορές στο μέλλον για να εκβιάσει τη σερβική πλευρά να συμφωνήσει με τις απαιτήσεις της βοσνιακής πλευράς.

Από τη δική του πλευρά, ο Dodik μένει αμετακίνητος στη στάση ότι δεν του επιτρέπεται να δώσει τη συγκατάθεσή του για την ενεργοποίηση του MAP από τη στιγμή που η Εθνοσυνέλευση της Δημοκρατίας Σέρπσκα (RS) υιοθέτησε τη δήλωση για τη στρατιωτική ουδετερότητα πέρυσι, και είναι υποχρεωμένος να σέβεται τις αποφάσεις της RS. Αυτό που δε λέει όμως είναι ότι η Διακήρυξη εγκρίθηκε κατόπιν πρότασής του, όταν ήταν Πρόεδρος της RS.

Διάσημος για τη θέση του υπέρ της απόσχισης της Δημοκρατίας Σρπσκα από τη Β-Ε, ήταν έκπληξη το γεγονός ότι σε μια συνέντευξη την Παρασκευή, ο Dodik έδειξε ένα πιο συμβιβαστικό πρόσωπο. Συγκεκριμένα, κάλεσε "όλους τους αξιωματούχους της Β-Ε" να ακολουθήσουν μια διαφορετική προσέγγιση και να εργαστούν για την οικοδόμηση της ειρήνης.

"Οι αξιωματούχοι της Β-Ε θα πρέπει να σταματήσουν με τις συζητήσεις ενοποίησης και απόσχισης και να αρχίσουν να υποστηρίζουν ο ένας τον άλλον ώστε να μπορέσουμε να κάνουμε κάποια πρόοδο... Υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους θα μπορούσαν να αναπτυχθούν οι σχέσεις μεταξύ των τριών λαών της Βοσνίας. Θα μπορούσαν να προκαλέσουν πρόοδο ή στασιμότητα, ή θα μπορούσαμε να προσπαθήσουμε να επιτύχουμε μια βάση συναίνεσης και μια λειτουργική συμφωνία που θα ταιριάζει σε όλους", δήλωσε ο Dodik.

Πρόσθεσε ότι είναι φυσικό οι αξιωματούχοι να δέχονται την πραγματικότητα και να προσπαθούν να επιτύχουν κάτι με αυτή. "Το αν θα γίνει κάτι τέτοιο ή όχι, δεν το ξέρω", δήλωσε ο Πρόεδρος της Προεδρίας της Β-Ε.

Κάλεσε όλους στη Β-Ε να καθορίσουν τους στόχους τους για τα επόμενα πέντε χρόνια.

Σύμφωνα με τον ίδιο, το καλύτερο για τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη θα ήταν να λάβει το καθεστώς υποψήφιας χώρας για την ΕΕ το συντομότερο δυνατό.

Εννοείται ότι ο Dodik θα συμμορφωθεί με την ενεργοποίηση του MAP όταν λάβει μια προσφορά που δεν μπορεί να αρνηθεί και όταν τα συμφέροντά του θα ξεπεράσουν την εθνική του υπερηφάνεια. Η κατάργηση των αμερικανικών κυρώσεων για τον ίδιο και τον σύντροφο του κόμματός του, Nikola Špirić, θα μπορούσε να είναι μια καλή αρχή./IBNA